മുംബൈ: പാളങ്ങളിലെ പെൺകരുത്തിന്റെ, പ്രൗഢിയുടെ പ്രതീകമായി ‘ഡെക്കാൻ ക്വീൻ’ (Deccan Queen) റെയിൽവേ ട്രാക്കുകളിൽ തരംഗമായി തുടരുന്നു. മുംബൈയെയും പൂനെയെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഈ ഇതിഹാസ ട്രെയിൻ സർവീസ് ആരംഭിച്ചിട്ട് ജൂൺ ഒന്നിന് 96 വർഷം തികഞ്ഞു. ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ ചരിത്രത്തിൽ സമാനതകളില്ലാത്ത പ്രയാണ തുടർച്ചയുമായിട്ടാണ് ഈ ‘റെയിൽവേ രാജ്ഞി’ തന്റെ വജ്രജൂബിലിക്ക് ശേഷമുള്ള കുതിപ്പ് തുടരുന്നത്.
ചരിത്രം കുറിച്ച തുടക്കം
1930 ജൂൺ ഒന്നിനാണ് ഡെക്കാൻ ക്വീൻ എന്ന പേരിൽ ഗ്രേറ്റ് ഇന്ത്യൻ പെനിൻസുല (GIP) റെയിൽവേ ഈ സർവീസ് ആരംഭിക്കുന്നത്. വെറും ഏഴ് കോച്ചുകളുമായി ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്ത് ഓടിത്തുടങ്ങിയ ഈ ട്രെയിൻ, ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ആഡംബര ട്രെയിനുകളിൽ ഒന്നായിരുന്നു. പൂനെയുടെ വിളിപ്പേരായ ‘ക്വീൻ ഓഫ് ഡെക്കാൻ’ (Deccan Queen) എന്നതിൽ നിന്നാണ് ട്രെയിന് ഈ പേര് ലഭിച്ചത്. ആദ്യകാലങ്ങളിൽ റെയ്സ് കോഴ്സ് സന്ദർശകർക്കും സമ്പന്നർക്കും വേണ്ടിയായിരുന്നു ഈ സർവീസെങ്കിൽ, പിന്നീട് ഇരു നഗരങ്ങളിലെയും പതിവ് യാത്രക്കാരുടെ (Commuters) ജീവനാഡിയായി ഇത് മാറി.
ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയിൽ ഒട്ടനവധി വിപ്ലവകരമായ മാറ്റങ്ങൾക്ക് തുടക്കമിട്ടത് ഡെക്കാൻ ക്വീൻ ആണ്. ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി വൈദ്യുതീകരിച്ച പാതയിലൂടെ ഓടിയ സൂപ്പർഫാസ്റ്റ് ട്രെയിൻ എന്ന ബഹുമതി ഇതിനാണ്. പൂർണ്ണമായും സ്ത്രീകളെ മാത്രം ഉൾപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് സർവീസ് നടത്തിയ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ട്രെയിനും ഇതാണ്. കൂടാതെ, യാത്രക്കാർക്ക് രുചികരമായ ഭക്ഷണം ലഭ്യമാക്കുന്നതിനായി വെസ്റ്റിബ്യൂൾഡ് ഡൈനിംഗ് കാർ (Dining Car) ആദ്യമായി അവതരിപ്പിച്ചതും ഈ റെയിൽവേ രാജ്ഞിയിലാണ്.
കാലത്തിനനുസരിച്ച് രൂപത്തിലും ഭാവത്തിലും മാറ്റം വരുത്താൻ ഡെക്കാൻ ക്വീൻ മറന്നില്ല. 2022-ൽ ഈ ട്രെയിൻ ആധുനിക എൽ.എച്ച്.ബി (LHB – Linke Hofmann Busch) കോച്ചുകളിലേക്ക് മാറി. ജർമ്മൻ സാങ്കേതികവിദ്യയിലുള്ള ഈ കോച്ചുകൾ കൂടുതൽ സുരക്ഷിതത്വവും യാത്രാസുഖവും നൽകുന്നു. റെയിൽവേ ഡിസൈൻ വിംഗ് (RDSO) പ്രത്യേകം രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത ‘റെസ്റ്റോറന്റ് ഓൺ വീൽസ്’ (Restaurant on wheels) ഡൈനിംഗ് കാറും വിസ്തDome (വിസ്റ്റാഡോം) കോച്ചും ഇതിന്റെ പ്രധാന ആകർഷണങ്ങളാണ്. നിലവിൽ 16 കോച്ചുകളുമായാണ് ട്രെയിൻ സർവീസ് നടത്തുന്നത്.
96-ാം വാർഷികത്തോടനുബന്ധിച്ച് പൂനെ സ്റ്റേഷനിൽ യാത്രക്കാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ വൻ ആഘോഷ പരിപാടികളാണ് സംഘടിപ്പിച്ചത്. ട്രെയിൻ മനോഹരമായി പൂക്കൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കുകയും കേക്ക് മുറിച്ച് മധുരം വിതരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. റെയിൽവേ ഉദ്യോഗസ്ഥരും ജനപ്രതിനിധികളും യാത്രക്കാരും ഒന്നടങ്കം ഈ ചരിത്ര നിമിഷത്തിന് സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു. മുംബൈ-പൂനെ യാത്രക്കാരുടെ ജീവിതവുമായി അത്രമേൽ അലിഞ്ഞുചേർന്നതാണ് ഡെക്കാൻ ക്വീൻ എന്ന വികാരം. ഇന്നും ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ പ്രൗഢിയായി, ട്രാക്കുകളിലെ അനിഷേധ്യ രാജ്ഞിയായി ഡെക്കാൻ ക്വീൻ പ്രയാണം തുടരുകയാണ്.